...maar hoe doe je dat? Je natuurlijke neiging is zaken duidelijk bij hun naam te noemen, maar als je hoogbegaafdheid aankaart zonder speciale voorzorgsmaatregelen in acht te nemen, staat je normaal gesproken een teleurstelling te wachten. Dat weet je.

...en wanneer? Dat geldt ook als de timing van je mededeling verkeerd is, en dat is het zeker wanneer je keuze niet vrij is, maar door wanhoop is ingegeven. Bijvoorbeeld omdat een bepaald probleem voor jou zo dringend is geworden, dat je ervoor kiest 'uit de kast' te komen.

Met welk doel? Je wilt natuurlijk begrepen worden. Bijvoorbeeld: je wilt dat anderen met jou jouw visie over een project, een oplossing, een creatie met je delen. Je wilt, als je in de verte problemen hebt gesignaleerd, dat de redenen van jouw pessimisme serieus worden behandeld.

Wat is het effect? Begrip krijg je dan in ieder geval niet. Waarschijnlijk is de situatie al zo ver gevorderd dat last minute mededelingen niet eens meer gehoord worden. In de gunstigste -ja, gunstigste!- omstandigheden verandert de situatie daardoor niet. En intussen heb je iets vrij gegeven over je persoonlijkheid, waardoor je je nu kwetsbaar voelt....

Ik heb hiervoor een alternatief gevonden. In mijn ervaring is gebleken dat het veel handiger is om het onderwerp terloops ter sprake te brengen, en dat alleen maar als ik vond dat het iets zou kunnen toevoegen aan de relatie of samenwerking: niet op dat moment, maar in de toekomst.

Daarbij heb ik een beroep gedaan op de neurowetenschap...en de nodige boeken gelezen over de manier waarop we als mensen informatie verwerken. Wat mij bijzonder aansprak, is het feit dat bij de opname van nieuwe informatie het vooral gaat om het káder waarin we die nieuwe informatie plaatsen.

Ik had persoonlijk al ervaring opgedaan in het bijschaven van percepties. Ik was als twintigjarige studente archeologie in Genua namelijk verliefd geworden op een Nederlandse man en was hem gevolgd   naar een klein dorp in Twente. Ik moet toegeven dat Máxima het ons - hoger opgeleide vrouwelijke expats - de laatste jaren een stuk makkelijker heeft gemaakt. Als mensen mij nu vragen : "Hoe ben je in Nederland terecht gekomen?" kan ik het beoogde kader scheppen met: "Net als Máxima: ik ben de liefde van mijn leven gevolgd".

Als je wilt vertellen dat je hoogbegaafd/extra intelligent bent, hier zijn mijn tips voor jou....

1. Zeg het alleen maar als je zeker weet dat het positief zal bijdragen aan de relatie of de samenwerking. Dat houdt in dat je het alleen maar kunt vertellen aan mensen die intelligentie als iets moois zien (ook in een ander) en tegen mensen die je al goed gezind zijn. Een mededeling zoals '... want, weet je: ik ben hoogbegaafd ' zal nooit een positieve wending geven aan een relatie die neutraal of negatief is.

2. Zeg het op tijd, terloops en informeel.

3. Zeg het niet als een verklaring op zich: het is het begin van een uitleg over extra intelligentie en over de persoonlijkheidskenmerken die erbij horen, die jij wilt noemen met het oog op de relatie of de samenwerking (jij weet wat extra intelligentie fundamenteel betekent, een ander niet).

4. Zeg het dus alleen maar als je op een aangename manier verder erover kunt praten. Dat houdt in dat je zelf eerst 'vrede' moet hebben met je intelligentie; dus niet doen, als je het pas gehoord hebt.

5. Verwacht ook niet dat men onmiddellijk en volledig begrijpt wat je bedoelt. Het pakket eigenschappen dat bij hoogbegaafdheid hoort is niet bekend bij degenen die het niet aangaat, ook al denk jij er misschien anders over. (Literatuur over het onderwerp wordt volgens mij uitsluitend door de betrokkenen verorberd...).

6. Geef uitleg naar behoefte: luister goed, doseer en stem af op grond van wat je gevraagd wordt.

7. Gebruik het niet als excuus voor onacceptabel gedrag.

8. Heb compassie met jezelf en de ander, als achteraf blijkt dat je je vergist hebt. Mensenkennis is geen wetenschap. Bedenk dat de meeste mensen die negatief reageren ooit zelf zeer onzeker zijn gemaakt over hun intelligentie, net als jij.